afwassen

Nog niet zo lang geleden wisten we niet beter, na het eten volgt de afwas. Dit was meestal ook het moment voor een  goed gesprek. Na een kwartiertje was het werk gepiept en het aanrecht weer blinkend schoon.

In onze drang om alles zo gemakkelijk mogelijk te maken verscheen in de jaren 70 de afwasmachine. Eerst nog een luxe-product maar tegenwoordig is een keuken niet compleet zonder afwasmachine en ploffen we na het inruimen lekker op de bank. Nadeel is wel dat we nu soms meer tegen het uitruimen opzien dan vroeger tegen de hele afwas. Hoewel een enkeling met heimwee terugdenkt aan plezierige afwasmomenten willen de meeste mensen nooit meer zonder.

De meeste mensen willen nooit meer zonder.

Teiltje vs. vaatwasser

De vraag wat nu beter voor het milieu is, handafwas of vaatwasser is al vaak onderzocht en besproken. Soms keer wint de handafwas het en soms de vaatwasser maar vaatwassers worden wel steeds zuiniger en de vaatwastabletten minder agressief. Een vergelijking is van veel factoren afhankelijk. De grootte van de afwas, de zuinigheid van de vaatwasser, het type afwasmiddel, maar heel belangrijk is vooral de manier waarop je afwast of de vaatwasser gebruikt. Afwassen met een volle vaatwasser is bijvoorbeeld beter dan afwassen onder een lopende warme kraan.
Waarschijnlijk zul je met een vaatwasser ook meer servies gebruiken omdat het gebruikte meteen in de vaatwasser gezet wordt. Dat zorgt voor meer afwas. Over het algemeen gebruikt een vaatwasser wat meer energie en een handafwas wat meer water. Voor beide is wel wat te zeggen.

Teiltje vs. vaatwasser
Voordelen vaatwasser

  1. Altijd een opgeruimd aanrecht.
  2. Tijdsbesparing.
  3. Voorspoelen vaak niet nodig.
  4. Meteen droog.
  5. Geen borstels en theedoeken nodig.

Voordelen teiltje

  1. Minder milieubelasting bij aanschaf.
  2. Goedkoper in aanschaf.
  3. Goedkoper wasmiddel.
  4. Neemt geen ruimte in.
  5. Geen onderhoud en storingen.
  6. Geen geluidsoverlast.
  7. Water wordt (meestal) door gas verwarmt en niet elektrisch.
  8. Er is minder aanleiding steeds schoon servies te pakken omdat het gebruikte al in de vaatwasser staat.
  9. Gelegenheid voor een goed gesprek. (uit TNO-onderzoek gebleken)

Voor het milieu is de manier waarop je afwast dus belangrijker dan de keuze voor handafwas of vaatwasser. De grootste belasting komt door het verwarmen van het water. Veel afwaswater vraagt meer energieverbruik. Als je bij de handafwas royaal met warm water voorspoelt heeft de vaatwasser je al verslagen voor je zelfs maar met de afwas begonnen bent. Maak dus afwaswater op maat aan en spoel koud voor. Het waterverbruik zelf kun je verminderen door vlot voor te spoelen en wederom een juiste hoeveelheid afwaswater te gebruiken. Gebruik ook niet te veel afwasmiddel, een klein beetje schuim is voldoende.

Tips duurzaam afwassen met de hand
  1. Was niet af als je bijna geen afwas hebt.
  2. Zet vooraf borden bij borden en bestek bij bestek. Je kunt dan sneller voorspoelen.
  3. Spoel indien nodig vuil servies voor onder de koude kraan en doe dit vlot.
  4. Gebruik een teiltje, dan gebruik je minder water dan in de gootsteen.
  5. Maak genoeg afwaswater aan maar niet te veel.
  6. Gebruik niet te veel afwasmiddel, dat geeft alleen maar extra schuim.
  7. Laat opgedroogde voorwerpen voorweken.
  8. Gebruik voor een klein afwasje minder water.
  9. Naspoelen is niet nodig.
Tips duurzaam gebruik vaatwasser
  1. Wacht tot de vaatwasser vol is. Dan hoeft hij minder vaak aan en gebruik je minder wasmiddel en water. Het wasresultaat schijnt ook nog beter te zijn.
  2. Stel bij minder vuile vaat een zuiniger programma in bij lagere temperatuur.
  3. Voorspoelen is niet nodig.
  4. Met een half afwasblokje wordt de vaat meestal ook wel blinkend schoon.
  5. Denk aan het tijdig ontkalken en verwisselen van filters.
  6. Heb je een erg oude vaatwasser? Vervang hem door een nieuwe met A++-label.
  7. Nieuwe vaatwassers gebruiken tot 17 liter water per keer. Hele zuinige zelfs minder dan 10 liter.

Afwassen gaat goed samen met een goed gesprek.

Hotfill-vaatwassers

Sommige afwasmachines hebben een hotfill-aansluiting. De machine kan dan gevuld worden met water wat is opgewarmt door geiser of combiketel. In theorie is dat milieuvriendelijker dan elektrisch verwarmen wat standaard vaatwassers doen. Om echt milieuwinst te halen moet je wel een moderne hoog-rendementsketel hebben en de warmwaterleiding naar de vaatwasser mag niet te lang zijn.

Hand-afwas: schrobben of weken

In een vaatwasser worden de kopjes en borden een poosje voorgeweekt. De aangekoekte viezigheid laat dan zo los. Dat truukje kun je bij de handafwas ook toepassen dan hoef je minder hard in de pannen te schrobben. Door het voorspoelen met koud water wordt het vaatwerk al vochtig. Leg bestek alvast onderin de afwasteil te weken. Begin dan met het afwassen van servieswerk en leg hierbij steeds zoveel mogelijk servies tegelijk in het afwaswater, zonder dat het hinderlijk veel wordt. Het gaat er maar om dat alles wat meer tijd krijgt om in te weken. In vuile grote pannen kun je een bodempje water zetten.

Tips
  1. Probeer je hoeveelheid vuile vaat te beperken. Een theekopje of broodbord kun je soms nog eens gebruiken.
  2. Kijk eens op omaweetraad.com als je koekepan aangekoekt is. Je vindt hier vaak milieuvriendelijke oplossingen die oma vroeger gebruikte.
  3. Als je een vaatwasser gaat kopen, let dan op het energielabel. Ga voor A+ of A++.

4 reacties op afwassen

  • F.E. Stam

    Gebruik al meer dan 35 jaar de goedkoopste vaatwasser aangesloten op
    ww aansluiting met instelbare “gradenaansluiting” voor de vaatwasser.
    Voordelen:
    1.programma 1 30 grd is voldoende, want aanvoer is op 40 grd ingesteld.
    2.afwasbeurt in 30 min klaar.
    3.resultaat prima
    4.weinig gebruik gas en elektra
    5.schone en frisse vaatwasser
    6.lange levensduur van de goedkope vaatwasser.

    Echte nadelen kan ik bij die 30 minuten niet bedenken.

  • peter van den borne

    Mijmering tijdens de afwas: Wat me voortdurend opvalt bij de discussie over duurzaamheid is dat er geen cijfers beschikbaar zijn uit deugdelijk vergelijkingsondrzoek. De keuze voor een vaatwasser blijft op deze manier een gevoelskwestie.

  • bas

    Ook de handafwas blijft een gevoels kwestie;)

  • Erik

    Ik doe de afwas in koud water. Na het avondeten zet ik de pannen in elkaar en laat ze vollopen met koud water. De borden en bestek en de deksels van de pannen zet ik in een teiltje koud water en laat dit een kwartier zo staan. Etensresten koeken dan niet aan en weken los. Daarna het water in het teiltje verversen en een beetje vaatmiddel wat goed ontvet en de afwas is perfect schoon. Ik gebruik hiervoor een schuursponsje. Alleen als er een echt vette pan bijzit gebruik ik een beetje warm water dat ik rechtstreeks in de pan laat lopen met een klein beetje afwasmiddel. Maar omdat we heel weinig vlees eten komt dit vrijwel niet voor. Ik heb niet het idee dat de vaat zo langer duurt of minder schoon wordt.

Reageer